Başkanlık Sistemi ile Parlamenter Sistem Arasındaki Farklar

  • 22 Ekim 2016
  • 143 kez görüntülendi.

Günümüzde pek çok kişi, Başkanlık sistemi ile Parlamenter sistem arasındaki farkları araştırmaktadır. Bu yönde sizler için iki farklı yönetim biçimini kıyasladık ve bu sistemler arasından da bir tercih belirleme şansı vermeye çalıştık.

Başkanlık sistemi, yönetimin tek bir kişinin elinde olduğu bir rejimdir. Parlamenter sistem ise yürütmenin meclis içerisinden çıkan bir bakanlar kurulu tarafından yerine getirildiği bir sistemdir.

Başkanlık Sistemi ile Parlamenter Sistem Arasındaki Farklar

Ülkemiz şu anda parlamenter sistemle yönetilmektedir. Yürütmede Başbakan, Cumhurbaşkanı, Bakanlar kurulu; yasamada ise meclisin varlığı söz konusudur. Türkiye dışında, Almanya, İtalya, Hindistan gibi ülkeler de parlamenter sistem ile yönetilmektedir.

Başkanlık sisteminde devlet başkanı, yasama organından güvenoyu almaz. Başkanın yasama organının güvenine dayanmaması, aynı zamanda meclis tarafından görevden de alınamayacağı anlamına gelir. Parlamenter sistemde ise bir hükumet kurulmadan önce meclisten güven oyu almak zorundadır.

Başkanlık sisteminde, başkanın hiçbir şekilde görevden alınamaması, istikrarlı yönetimlerin kurulmasına olanak sağlar. ABD örneği ele alındığında, katı bir kuvvetler ayrılığının varlığı daha demokratik bir yönetimin önünü açar.

Başkanlık sistemi tek başlı bir hükumetin varlığından dolayı daha güçlü bir yönetimin kurulmasını sağlasa da, sistemin iyi işlememesi sonucu bazı ülkelerde “otoriter” rejimlerin kurulmasına yol açmıştır.

Başkanlık sisteminde, yasama ile yürütme arasında çatışma çıkması parlamenter sisteme göre çok daha kolay olduğundan rejim krizleri çıkabilir. Parlamenter sistemde ise uzlaşma daha kolay sağlanır.

Demokrasisi tam oturmamış bazı ülkelerde Başkanlık sistemi, tek bir kişinin alacağı kararları içereceğinden dolayı, beklenmedik bazı yanlışlar ortaya çıkabilir, ülkenin kritik noktalara sürüklenmesine neden olabilmektedir. (Güney Amerika örneği.) Bu kıstasta düşünüldüğü zaman bu yönetim biçimi, ülkenin gidişatını doğrudan etkilemektedir.

Başkanlık sisteminde, başkan doğrudan halk tarafından seçilir ve göreve başlar.

Parlamenter sistemde hükumet meclis içerisinden çıkarken, Başkanlık sisteminde ise başkan ile meclis üyeleri ayrı ayrı seçilir. Yani başkan meclis üyesi olamaz. Tamamen bağımsızdır.

Parlamenter sistemin uygulandığı ülkemizde Cumhurbaşkanı 5 yıl, hükumet ise 4 yıl kadar görevde kalmaktadır. Bunun dışında ise Cumhurbaşkanı en fazla 2 kez seçilebilmektedir. Uygulamalar her ülkede farklı olsa da Başkanlık sisteminde bir kişi 1 veya en çok 2 dönem için seçilebilmektedir.

1923 yılından bu yana Parlamenter sistemle yönetilen Türkiye’nin 2017 yılında referanduma gitmesi ve Başkanlık sistemine geçilip geçilmeyeceğinin oylanması beklenmektedir. Eğer Başkanlık sistemi kabul edilirse, artık yürütmenin tamamı tek bir kişide toplanacak ve ülkeyi temel alan tüm zorlu süreçler yine bu kişinin komutası altında olacaktır.


- sponsor reklam -
YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu sen yap!

YORUM YAZ

* Yazılan yorumların tüm sorumluluğu sahibine aittir.
* Küfür ve hakaret içeren yorumlar onaylanmayacaktır.
  * LÜTFEN YUKARIDAKİ ALANA BİR İSİM GİRİNİZ.